Κικέρων, συγγραφέας & πολιτικός

Προσεγγίζοντας τη ρωμαϊκή εποχή, ο πρώτος στον οποίον μπορούμε να αναγνωρίσουμε τα βιβλιοφιλικά χαρακτηριστικά του συλλέκτη της αρχαιότητας είναι ο Κικέρων (106-43 π.Χ.). cicero 2Πρόκειται για μια προσωπικότητα ικανή να υποτάξει τις πολιτισμικές εξαρτήσεις της Ρώμης από την Αθήνα και την Αλεξάνδρεια και να αναδιαρθρώσει τη ρωμαϊκή γραμματεία σύμφωνα με τις τάσεις της εποχής του και το χαρακτήρα του Λάτιου.

Υπήρξε ένας homo  novus, ο οποίος σπούδασε στα σημαντικότερα πνευματικά κέντρα της εποχής του (Ρώμη, Αθήνα και Ρόδο) και kikeron grammikoμαθήτευσε δίπλα σε επιφανείς εκπροσώπους της ελληνικής διανόησης. Βαθιά φιλέλληνας, διδάχτηκε την ελληνική ρητορική τέχνη αρχικά από Ρωμαίους ρήτορες και στη συνέχεια από τον Απολλώνιο Μόλωνα, η τεχνική του οποίου θα σημαδεύσει τη ρητορική σταδιοδρομία του Κικέρωνα.

Το πολύπτυχο συγγραφικό του έργο αντικατοπτρίζει την πολιτισμική ιστορία των Ρωμαίων και μόνο στις Επιστολές του προς τον Αττικό απεικονίζονταιcicero4 2 οι βιβλιοφιλικές του αναζητήσεις και τα οργανωτικά ζητήματα που αφορούν στις βιβλιοθήκες του.

Η ζωή του στη ρωμαϊκή πρωτεύουσα χαρακτηρίζεται από την προσπάθεια να διατηρήσει ρομαντική ιδεολογία και στάση απέναντι στη σκληρή πραγματικότητα μιας πολιτικής σταδιοδρομίας, που μαστιζόταν από συνεχείς συνωμοσίες. Καταφύγιο για εκείνον αποτέλεσαν οι βιβλιοθήκες του, τις οποίες συγκρότησε με ιδιαίτερη προσοχή σε κάθε μια από τις επτά επαύλεις του. Εκεί, έβρισκε το χρόνο και την ηρεμία για να καταστρώνει τα πολιτικά του σχέδια, να επιμελείται την πυκνή αλληλογραφία του cicero2και να επιδίδεται στη συγγραφή. Σημαντικό ρόλο στον εμπλουτισμό της βιβλιοθήκης του Κικέρωνα έπαιξε η πολυδιάστατη μορφή του Τίτου Πομπώνιου Αττικού, ο οποίος έζησε εξόριστος στην Αθήνα. Ο Αττικός έχοντας απεριόριστες γνώσεις, δεν προμήθευε βιβλία στον Κικέρωνα μόνο για συλλεκτικούς σκοπούς αλλά και για να υποστηρίζει το πολυσχιδές συγγραφικό του έργο με συγγράμματα υποδομής.

Ο Κικέρων είχε προσλάβει στις βιβλιοθήκες του ειδικευμένο προσωπικό, το οποίο φρόντιζε και ταξινομούσε το υλικό τους, αντέγραφε τα συγγράμματα και τις επιστολές του αλλά και τα βιβλία τα οποία δάνειζε ή έστελνε στον Αττικό για φιλολογικές και άλλες παρατηρήσεις. Η αλληλογραφία που διατήρησε για πολλά χρόνια ο Κικέρων με τον Αττικό, είναι αποκαλυπτική της εκδοτικής συλλεκτικής και βιβλιοφιλικής μανίας τους (Βιβλ. ΙΙ, 77-82).

 

 

 

 

Ιστορικό πλαίσιο: Αρχαιότητα
Όνομα/Προσωνυμία: Marcus Tullius Cicero (Μάρκος Τύλλιος Κικέρων)
Ιδιότητα/Αξίωμα: Συγγραφέας
Πολιτικός
Τόπος δράσης: Ρώμη
Αθήνα
Ρόδος
Χρόνος γέννησης: 106 π.Χ.
Χρόνος θανάτου: 43 π.Χ.
Χρόνος δράσης: 1ος αι. π.Χ.
Αναφέρει: Πρόσωπα
Αττικός, μαικήνας των γραμμάτων
Εικόνες
Ο Κικέρων σε μία από τις βιβλιοθήκες του, ξυλογραφία από την έκδοση: Κικέρων, "Tusculanae quaestiones", Βενετία, Philippus Pincius, 1510.
Ο Κικέρων, χαρακτικό με την υπογραφή του W. Bromley, δημοσιευμένο από τους Cadell και Davies Strand, 1799.
Ο Κικέρων στη βιβλιοθήκη του, χαλκογραφία του 18ου αιώνα.
Βιβλίο χειρουργικής. Στρασβούργο, 149..
Αναφέρεται από: Πρόσωπα
Λούπους της Φερριέρ, λόγιος & συλλέκτης βιβλίων
Φίλιππος του Αρκούρ, εκκλησιαστικός αξιωματούχος & συλλέκτης βιβλίων
Δημήτριος ο Φαληρεύς, πολιτικός & φιλόσοφος
Αδριανός, αυτοκράτορας
Τυραννίων o Πρεσβύτερος, συλλέκτης βιβλίων
Δημοσθένης ο Αθηναίος, ρήτορας
Ερμόδωρος, φιλόσοφος & μαθηματικός
Σιμόν της Πλυμτό, νομικός & συλλέκτης βιβλίων
Αττικός, μαικήνας των γραμμάτων
Σέρβιος Σουλπίκιος Ρούφος, πολιτικός & νομικός
Πετράρχης Φραγκίσκος, λόγιος
Ποντάνο, Τζοβάνο συγγραφέας
Οβίδιος, ποιητής
Νότκερ Λαμπέο, μοναχός
Λεόντιος Πιλάτος, λόγιος
Καλλίμαχος ο Κυρηναίος, ποιητής & γραμματικός
Διοκλητιανός, Ρωμαίος αυτοκράτορας
Πιπς, Σάμιουελ, πολιτικός & συλλέκτης βιβλίων
Αμβρόσιος, Αυρήλιος, εκκλησιαστικός συγγραφέας
Βιβλιοθήκες
Αββαείο του Αγίου Γάλλου
Η Λαυρεντιανή βιβλιοθήκη στη Φλωρεντία
Η «έπαυλη των Παπύρων» στο Ηράκλειον
Η δημόσια βιβλιοθήκη του Δυρραχίου
Οι βιβλιοθήκες των γραμματικών
Άδεια χρήσης: Αναφορά Δημιουργού - Μη Εμπορική Χρήση - Όχι Παράγωγα Έργα 4.0 Διεθνές (CC BY-NC-ND 4.0)
Δικαιώματα: Το λήμμα αποτελεί πρωτότυπη επιστημονική εργασία της ομάδας ανάπτυξης του ψηφιακού χώρου «Περί Βιβλιοθηκών».
Εμφανίζεται στις συλλογές:Πρόσωπα
Προβολή λιγότερων
Εικαστικό Υλικό
Προβολή λιγότερων